Мазкур мақолада Ўзбекистон Республикаси Жиноят кодексининг 2783-моддасида назарда тутилган кибержиноят содир этиш учун махсус дастурий ёки аппарат воситаларини тайёрлаш, ўтказиш ва тарқатиш қилмишининг юридик- техник муаммолари комплекс таҳлил қилинган. Тадқиқотда ҳуқуқий ва технологик мезонларни бирлаштирувчи инновацион “кибералогия” методи асосида жиноят таркибининг элементлари, рақамли излар тизими ва зарур суд экспертизалари классификацияси ишлаб чиқилган. Ривожланган давлатлар тажрибасини қиёсий ўрганиш жараёнида миллий қонунчиликдаги жиддий тизимли бўшлиқлар аниқланди: хакерлик воситалари ва зарарли кодларни мамлакатга олиб кириш, сотиб олиш ва сақлаш босқичларининг криминаллаштирилмагани, “компьютер тизими” тушунчасининг булутли инфратузилмалар (Cloud), IoT, блокчейн ва сунъий интеллект (AI) тизимлари фонида ўта торлиги; шунингдек, икки томонлама аҳамиятга эга (dual-use) аудит воситаларидан фойдаланувчи оқ хакерларни (пентестерларни) ҳимоя қилиш учун “жиноий қасд” (mens rea) мезонининг мавжуд эмаслиги кўрсатиб ўтилган. Калит сўзлар: кибержиноятчилик, кибералогия методи, Жиноят кодекси 2783- моддаси, хакерлик воситалари, маъмурий преюдиция, муҳим ахборот инфратузилмаси (МАИО), жиноий қасд (mens rea), IT соҳасида ишлаш ҳуқуқидан маҳрум қилиш, инсайдерлик таҳдидлари. Ustozlar uchun pedagoglar.org 100-son 1–to’plam Iyul-2026 ()